Son dönemde Türkiye otomotiv piyasasında yaşanan fiyat dalgalanmaları, yeni bir binek araç sahibi olmayı pek çok vatandaş için daha da zorlaştırdı. Yüksek Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) ve üretim maliyetlerindeki artışlar, otomobili temel bir ihtiyaçtan çok lüks tüketim kalemine dönüştürüyor. Bu durum, uzun yıllar boyunca çalışma hayatının içinde olan emeklilerin yeni bir otomobil hayalini hayli ertelemiş durumda.
TBMM gündemine getirilen ve emeklileri doğrudan ilgilendiren bir kanun teklifi, otomotiv sektörü üzerindeki kulisleri hareketlendirdi. Teklif, Bağ-Kur üzerinden yaşlılık aylığı alan esnaf ve sanatkarlara özel olarak hedeflenen ve sıfır kilometre bir araç için ÖTV muafiyeti sunan bir düzenlemeyi içeriyor. Mali açıdan oldukça sıkı olan bu şartlar, haktan faydalanacak kişinin emeklilik tarihinden itibaren 5 yıl içinde muafiyeti kullanması gerekliliğini öne çıkarıyor.
ÖTV’siz araç alımının ardından satışla ilgili önemli bir kısıtlama da söz konusu: Muafiyetli aracın tam 5 yıl boyunca satılamaması ya da başkasına devredilememesi gerekiyor. Bu süre dolmadan satış gerçekleşirse, devlet gecikme faiziyle birlikte ÖTV tutarını hak sahibinden geri talep eder. Ancak deprem, yangın, sel veya ağır hasarlı kazalar gibi durumlarda araç tamamen hurdaya ayrılırsa emekli yeniden ÖTV’siz araç alma hakkı elde eder.
Bu taslak yasa mecliste onaylandığında, verginin kaldırılması otomobil fiyatlarında kayda değer bir düşüşe yol açabilir. ÖTV’nin kaldırılmasıyla popüler modellerin güncel satış fiyatları karşılaştırıldığında kayda değer farklar öne çıkıyor. Örneğin, B segmentinde Opel Corsa (1.2L) için güncel fiyat 1.290.000 TL iken muafiyet sonrası yaklaşık 758.823 TL seviyesine inebilir. Fiat Egea Sedan (1.4L) için 1.409.900 TL olan etiket fiyatı yaklaşık 805.657 TL’ye gerileyebilir. Hyundai i20 (1.2L) için 1.425.000 TL olan rakam yaklaşık 814.285 TL’ye düşerken, Renault Clio (1.0L) 1.699.000 TL’den 970.857 TL’ye inebiliyor.
Öne çıkan diğer modellere baktığımızda; Renault Megane (1.3L) ve Toyota Corolla (1.5L) 1.770.000 TL’den 1.011.428 TL’ye, Renault Duster (1.0/1.2L) 1.780.000 TL’den 1.017.142 TL’ye, Peugeot 2008 (1.2L) 2.329.000 TL’den 1.293.888 TL’ye kadar düşüş gösterebilir. Hibritler arasından Toyota C-HR (1.8L) yaklaşık 1.999.000 TL olan fiyatını 1.175.882 TL’ye kadar azaltabilir. Bu veriler, muafiyetin pazar üzerindeki potansiyel etkisinin büyüklüğünü gösteriyor.
Mevcut durumda yasa halen yürürlükte değil ve teklifin yasalaşması için TBMM Komisyonları’ndan geçip Genel Kurul’un onayına sunulması, ardından Cumhurbaşkanı tarafından onaylanıp Resmi Gazete’de yayımlanması gerekiyor. Emekli esnaf ve sanatkarlar için bu tasarının, önümüzdeki günlerde Meclis gündeminde en çok konuşulan konular arasında yer almaya devam edeceği öngörülüyor.
