Eğlence sektörüne robotik teknolojileri kullanarak getirdiği yeniliklerle başta Amerika, Çin ve Avrupa ülkelerinde adından sıkça söz ettiren ve ürettiği ürünlerin % 95’ini ihraç edip ülke ekonomisine katkı sağlayarak, global arenada da önemli bir marka haline gelmeyi başaran DOF Robotics teknolojisini lojistik sektörüne de uyarlayarak otonom ve yapay zekalı forklift üretimine geçmeye hazırlanıyor.
DOF Robotics Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Mertcan, yüzde yüz yerli yazılımla hazırladıkları yeni ürünleri ve 2025’de dev bir ekonomiye sahip olacak forklift pazarıyla ilgili soruları yanıtladı.
Bize biraz şirketinizden söz eder misiniz?
2004 yılında Eğlence robotları üretimine başlayan DOF Robotics, ürettiği ürünlerin % 95’ini ihraç edip ülke ekonomisine katkı sağlayarak, global arenada da önemli bir marka haline gelmeyi başarmıştır. İhracatının % 45’ini Amerika Birleşik Devletleri’ne, % 27’sini Çin Halk Cumhuriyeti’ne yaparak toplamda 57 farklı ülkeye ihracat yapmaktadır. DOF Robotics’in bünyesinde çalışan Türk mühendislerinin de katkıları ve çabaları ile sürekli yeni ve teknolojik ürünlerin üretilebilmesi ve rekabetçi olunabilmesi için kayıtlı AR-GE merkezi haline gelmiştir. AR-GE çalışmalarına büyük önem vererek, önemli markalar ile yaptığı stratejik işbirlikleri (Six Flags, Universal Studios, Wanda Group) sayesinde üretmiş olduğu en yeni ürünlerle hem yurtiçinde hem de uluslararası arenada eğlence sektörünün gelişimine katkı sağlamaya devam etmektedir. Yapılan iş birlikleri ile birlikte AR-GE merkezinde geliştirilen ürünlerin tamamı ticarileşmiş ürünler olup katıldığı fuarlarda inovasyon ödüllerine layık görüşmüşlerdir.
Son olarak yapay zekaya sahip lojistik sektörüne yönelik bir ürün geliştirdiniz. Bu yeni üründen söz eder misiniz?
DOF Robotics’in Eğlence sektöründeki faaliyetlerinin yanı sıra AR-GE merkezi olmasının avantajını kullanarak, yeni bir sektör olan Otomatik Yönlendirmeli Araçlar (AGV) üretimi için çalışmalarına başlamıştır. 2017 yılında, küresel forklift satışları yıllık % 15.7 artışla 1.334 milyon adet ile rekor seviyeye ulaşmış, Çin Halk Cumhuriyeti’nin satışları yıllık % 34.2 artışla 497.000 adede yükselmiştir. 2018 yılında ise, Çin pazarı hızlı bir şekilde büyümeye devam etmiştir. Gelecekte, Çin forklift pazarı hala büyük büyüme potansiyeline sahip olacak ve 2023’teki forklift satışlarının 2018’de iki katına çıkması ön görülmektedir. Elektrikli forkliftler için ise, özellikle elektrikli depo forkliftleri, 2017 ve 2018’de en yüksek büyüme oranlarını, sırasıyla % 48,4 ve % 49,8’i (Ocak-Ekim) görmüştür. Bu, büyük ölçüde çevre koruma politikalarının yoğun bir şekilde uygulamaya konması, artan yakıt maliyetleri ve depolama lojistiğine olan güçlü talep nedeniyledir. Ayrıca, daha fazla sayıda katılımcının girdiği yeni enerji forklift pazarında da talepler artmaktadır. Lojistik, otomatik ve akıllı hale geldikçe, AGV satışları artmaya başlamıştır. Büyük forklift üreticileri pazarın büyük bir bölümüne sahip olabilmek için forklift AGV’yi piyasaya sürmüşlerdir. Pazarın büyümesini hızlandıran önemli faktörler arasında, endüstrilerde malzeme kullanımında otomasyona olan talebin artması, e-ticaretin artan popülaritesi, işyerlerinde güvenlik standartlarının artması ve talepte seri üretimden kitlesel kişiselleştirmeye geçiş yer almaktadır.
Pazarın büyüklüğü nedir?
AGV Pazar payının 2014-2025 yılları arasındaki Pazar büyüklüğü; 2016 yılında 1,560 milyar USD, 2017 yılında 2,010 milyar USD, 2025 yılında 8,500 milyar USD’den fazla olması beklenmektedir. AGV cihazının depolarda, dağıtım tesislerinde ve otomobil montaj merkezlerinde malzeme taşıma, konumlandırma ve optimizasyon uygulamasına yönelik artan talebin, sektörün öngörme beklentileri üzerindeki büyümesini artırması beklenmektedir.
Pazar neden büyüyor?
AGV’nin potansiyel büyüme fırsatları arasında, Esnek İmalat Sistemlerinin (FMS) ortaya çıkışı, özelleştirilmiş AGV’ler için artan talep, KOBİ’ler tarafından endüstriyel otomasyonun kabulü, yerli yazılım yer almaktadır. Diğer AGV tipleri – hibrit AGV’ler ve özelleştirilmiş AGV’ler – yüksek kabul oranlarına tanık olmaktadırlar. Üreticiler, farklı endüstrilerin değişen malzeme taşıma gereksinimlerini karşılamak için hibrit ve özelleştirilmiş AGV’ler tasarlamaktadır. En uygun AGV tipinin seçimi, endüstrilerin gereksinimlerine göre değişmektedir. Özelleştirilmiş ve karma tipte olan AGV’ler, öngörülen süre zarfında pazarın yüksek büyümesine katkıda bulunacak olan, son kullanıcıların çeşitli ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde üretilebilmektedir. AGV pazarının büyümesi, AGV’leri endüstriyel bir tesiste kullanmak için mevcut altyapının değiştirilmesini gerektirmediğinden dolayı teknolojiye kolaylıkla bağlanabilmektedir. AGV’lerin kullanım şekilleri içerisinde mıknatıslar, sensörler, reflektörler veya RFID gibi statik engeller veya altyapı değişiklikleri, bu AGV’lerin depolarda veya endüstriyel tesislerde gezinmesini kolaylaştırmaktadır. Teknoloji, bir operatör aracı depodan geçirdiğinde çekilen bir dizi görüntü aracılığıyla üç boyutlu bir harita oluşturmasını sağlamaktadır. Haritalar oluşturulduktan sonra, AGV’ler tesis çevresinde çalışmaya hazır konuma gelirler. Dağıtım, siparişi yerine getirme, çapraz yükleme, toplu taşıma ve paket taşıma gibi çeşitli işlemlerde AGV’ler kilit bir unsuru oluşturmaktadır. Büyüyen e-ticaret endüstrisi, depo sayısında önemli bir artışa neden olurken dağıtım merkezlerinde AGV’ler için büyük talepler meydana getirmektedir. AGV’lerin dağıtım uygulamasında kabul edilmesindeki artış, insan faktöründeki hatalardan arındırılmış olarak malzemeleri dikkatlice taşıma, çekme, istifleme, boşaltma vb. gibi faaliyetleri yerine getirebilmelerindeki yeteneklerine bağlıdır.
Hangi pazarlar daha çok büyüyecek?
AGV’ler için Avrupa ve OrtaDoğu Ülkeleri, AGV gelişim döneminde en büyük pazarları olacak. Avrupa’nın 2019’dan 2024’e kadar büyüklüğü bakımından AGV pazarına öncülük etmesi beklenmektedir. Bölge istisnai derecede yüksek işgücü maliyetine sahiptir; bu nedenle, Avrupa ülkelerindeki üreticiler genel işletme maliyetini azaltmak için otomatik çözümler benimsemektedirler. Bu çözümlerin uygulanması, üreticilerin genel depolama operasyonlarının etkin yönetimini kolaylaştırarak rekabet üstünlüğünü sürdürmelerine yardımcı olmaktadır. Ayrıca, bazı otomotiv üreticileri Avrupa ülkelerinde kendi üretim tesislerine sahiptir ve bu endüstri AGV’ler için büyük bir pazardır. Ayrıca, küresel depolama ve dağıtım operasyonlarına sahip büyük şirketlerin varlığı, e-ticaret endüstrisinin büyümesini sürdürerek gelişmiş üçüncü taraf lojistik (3PL) ağları, Avrupa’daki AGV pazarının büyümesini hızlandırmaktadır. Avrupa için durum bu şekilde iken, Orta Doğu ülkeleri için durum biraz daha faklı yapıda yer almaktadır. Orta Doğu’daki firmaların faaliyet alanları depolama üzerine yoğunlaştığından dolayı, sahip oldukları ham madde, yarı mamul ve mamullerin istiflenmesi, depolanması ve konumlandırılması için çok daha büyük ölçekte depo ve antrepolar kullanılmaktadır. Yine iş gücü ve coğrafi koşulların önem kazanmasıyla, firmalar üretimden daha çok depolama alanları içerisinde kullanılacak AGV’ler için yatırım yapmaya başlamışlardır.
Yeni teknoloji ne gibi yenilikler getiriyor?
Özellikle depo ve antrepolar için kullanılacak AGV’lerin özellikleri, teknolojik altyapıları ve ERP sistemleri ile entegrasyonunun önem kazanmasıyla birlikte firmalar depo içerisinde kullanılacak AGV’lere daha çok talepte bulunmaktadırlar. Bu durum AGV’in depo içerisindeki faaliyetlerini yerine getirebilmesi için teknolojik ve mekanik anlamda daha gelişmiş bir düzeye ulaşmasının önemli olduğunu ortaya koymaktadır. AGV’lerin çalışma prensiplerinin yanında yapay zekanın da kullanılarak faaliyetlerine devam etmesi AGV’nin IGV (Intelligence Guided Vehicle- Yapay Zeka Yönlendirmeli Araç) ‘ye dönüşmesini kaçınılmaz kılmaktadır.
