Son yıllarda kalp ve damar hastalıkları yaş ve cinsiyet farkı gözetmeden artış gösteriyor. Toplumun her kesiminden insanın yaşam kalitesini bozan kalp hastalıklarında temel çözüm, değiştirilebilir risk faktörlerinin ortadan kaldırılıp, hastalığın oluşumunun önlenmesi olarak ifade ediliyor. Bununla birlikte düzenli kontrollerin yapılması kalp sağlığını korumada anahtar rol oynuyor. Memorial Antalya Hastanesi Kardiyoloji Bölümünden Uz. Dr. Nuri Cömert “29 Eylül Dünya Kalp Günü” nedeniyle kalp sağlığını olumsuz etkileyen faktörler ve alınması gereken önlemler hakkında bilgi verdi.
Kalp hastalığı için risk faktörleri şu şekildedir. Bunlardan bazıları değiştirilemez ancak önemli bir kısmı yaşam tarzı düzenlemeleri ile değiştirilebilir.
- Erkeklerde 40 yaşın üstünde olmak
- Kadınlarda 45 yaşın üstünde olmak veya menopoz sonrası dönem
- Ailede kalp ve damar hastalığı öyküsü olması
- Sigara ve tütün türevleri tüketmek
- Yüksek tansiyonun olması
- İyi kolesterolün (HDL) düşük olması
- Kötü kolesterolün (LDL) yüksek olması
- Hareketsiz bir yaşam tarzı
- Şeker hastası olmak
- Obezite (boya göre kilo fazlalığı)
- Yüksek stres düzeyi
- Düzensiz beslenme
Aile öyküsünde kalp hastalığı olanların kontrollerini ihmal etmemesi gerekiyor
Anne- babada ya da birinci derece akrabalarda erken yaşta kalp krizi geçiren biri varsa veya açıklanamayan ani bir ölüm söz konusuysa; kişi diyabet veya tansiyon hastasıysa, sigara kullanıyorsa mutlaka kalp check- up’ı yaptırması gerekir. Kalp check- up’ı ile göğüs ağrısı bulunmayan, kalp hastalığına dair hiçbir şikayeti olmayan kişilerin kalp hastalığına ne kadar yatkın oldukları, ne oranda kalp hastalığı riski taşıdıkları ortaya konulur. Kalp check- up’ı sayesinde kişinin o anda mevcut bir kalp kapak problemi olup olmadığı, kalp kası ve zarı iltihabı bulunup bulunmadığı, koroner arter hastalığının veya ritim bozukluğunun olup olmadığı anlaşılır.
Şikayet yokken yapılan testler hayat kurtarabilir
Kalp check- up işlemi fiziki muayeneyle başlar. Bu muayenede kişinin bütün sistemleri kontrol edilir ve tansiyonu ölçülerek yapılacak testler planlanır. EKG ile kalp ritim bozukluları tespit edilebilir. Kan testleri ile kişinin şeker, kolesterol seviyelerine bakılır. Ekokardiyografi ile kalp kapak hastalığı, kalp kası hastalığı olup olmadığı ve daha önce geçirilmiş bir kalp krizi belirlenebilir. Efor testi ile sessiz iskemi saptanabilir. Test sonuçlarına göre gerekli durumlarda koroner BT anjiyo ile kalp damarlarındaki problemler bulunabilir. Bu testler sonucunda kişide gerekliyse yaşam tarzı değişimi, diyet programı, egzersiz reçetesi gibi planlamalar yapılır. Kalp damar hastalıklarında temel prensip hastalık ilerlemeden tanı koymak ve tedaviye başlamaktır.
Kalp hastası olmadan önleminizi alın
Kalp ve damar hastalığını tetikleyen faktörler, henüz kalp hastalığına yakalanmamış kişilerde de ciddi problemlerin görülme olasılığını artırırken; kalp damar hastalarında tablonun daha da ağırlaşmasına neden olabilir. Buna karşılık uygun yaşam tarzı değişikliği ile risk faktörleriyle mücadele hastalığın ortaya çıkışını önler, hastalık gelişenlerde ise ilerleme hızının yavaşlatır hatta durdurabilir. Kalp sağlığının korunması için düzenli muayeneden geçmek, gerekli tetkikleri yaptırmak ve doktorunuzun tavsiyelerine uymak çok önemlidir.
