Waymo, Hollanda’daki Delft Teknoloji Üniversitesi ile işbirliğinde geliştirdiği yeni bir bilgisayar modeli tanıttı. ReD (Reference Driver) adlı bu sistem, insan sürücülerin tehlikeli durumlarda nasıl karar aldıklarını simüle ediyor ve otonom araçların güvenliğini değerlendirmek için bir karşılaştırma standardı sunuyor. Nature Communications dergisinde yayımlanan araştırma, otomotiv endüstrisinin çarpışma testlerinde kullandığı mankenlerin davranışsal karşılığını oluşturuyor.
ReD, insanların her an sürprizleri en aza indirmeye çalıştığını öne süren aktif çıkarım (active inference) adlı bir nörobilim çerçevesine dayanıyor. Sistem, insan sürücülerin görüş alanında nesnelerin ne kadar hızlı genişlediğini gözlemleyen “looming” mekanizmasını, trafik kurallarını tercih eden filtreleri ve gaz-fren pedalı arasında geçiş yaparken 0,2 saniye beklenilmesi gerektiğini hesaba katıyor. Waymo’nun güvenlik müdürü Mauricio Peña, şunları söyledi: “İnsan tepkisine bir referans modeli oluşturarak, endüstrüyü çarpışma önleme davranışını değerlendirmek için bilimsel temelli ortak bir yaklaşıma doğru yönlendirebiliriz.”
Önceki modellerden farkı nedir?
Waymo’nun geçmiş sistemleri, çarpışmanın son anındaki tepkilemeleri simüle etmeye odaklanıyordu. ReD ise çarpışmadan önce insan sürücülerin düşüncelerini nasıl güncellediklerini, belirsizliği nasıl yönettiğini ve frenlemeden manevra yapmaya kadar kaçış stratejisini seçtiğini simüle edebiliyor. Sistem ayrıca proaktif kaçınma yapabiliyor; yani tehlikeye girmeden riski önceden tahmin ediyor. Delft Üniversitesi’nden Arkady Zgonnikov, “Bu model, bir sürücünün çatışma sırasında hissettiği iç ‘sürprizi’ simüle ederek, daha önce ölçekte otomatikleştirilmesi imkânsız olan insan benzeri bir karşılaştırma standardı sağlıyor” dedi.
Waymo sözcüsü, ReD’in binlerce senaryo içeren geniş test setlerine uyarlanabilir olduğunu ve gerçek dünya çarpışmalarını sanal ortamda değerlendirerek performans iyileştirmelerini önceden belirleyebildiğini vurguladı. Sistem, SAE gibi standartlar kuruluşları, regulatörler ve araştırmacılarla işbirliğine gidilmesi amaçlanıyor. Waymo, ReD modelini akademik, ticari olmayan bir lisans altında açık kaynak olarak erişime açmaya hazırlanıyor.
Bu adım, Waymo’nun robotaksileri birden fazla şehre yayarken artan düzenleyici inceleme ve kamu sorgulaması karşısında ortaya geldi. Ocak ayında Santa Monica’da bir Waymo robotaksisinin bir çocuğa çarptığı olayda, şirket önceki modelini kullanarak bir insan sürücünün 14 mil/saat hızında çarpacağını, oysa kendisinin 6 mil/saat hızında çarptığını ileri sürmüştü.
