Polen alerjisi binlerce kişiyi etkilemektedir. “Özellikle baharın gelmesiyle birlikte başlayan belirtiler, iklim değişiklikleri nedeniyle bu yıl daha erken başlayabilir” açıklamasında bulunan Alerji ve Astım Derneği Başkanı Prof. Dr. Ahmet Akçay, polen alerjisinin detaylarını ve alınabilecek önlemleri anlattı.
Polen Alerjisi Nedir?
Polen alerjisi, ağaçlardan, yabani otlardan ve çimlerden etrafa yayılan bazı polenlere bağışıklık sisteminin aşırı bir tepki vermesi sonucu oluşur. Bu polenlerde bulunan bazı proteinleri zararlı bir istilacı olarak gören bağışıklık sistemi bir mücadeleye girişir ve bu mücadelenin sonucunda alerjik reaksiyon ortaya çıkar.
Polen Alerjisi Ne Zaman Başlar?
Polen alerjileri genellikle bahar ayında başlar. Ancak diğer aylarda da polenlerini etrafa yayan bitkiler vardır ve bu bitkilerin polenleri de duyarlı kişilerde alerjik reaksiyona neden olabilir. Bazı kişiler polen alerjisinden belirli mevsimlerde etkilenirken bazı kişiler ise yıl boyunca etkilenir ve belirtileri yaşayabilir.
İklim Değişikliği ve Polen Taşınması Nedeniyle Alerji Sezonu Daha Erken Başlayabilir
Alerji hastaları polen sorunlarına yabancı değildir. Ama şimdi, iklim değişikliği nedeniyle, polen mevsimi daha uzun sürüyor ve her zamankinden daha erken başlıyor. Daha yüksek sıcaklıklar çiçeklerin daha erken çiçek açmasına neden olurken, daha yüksek karbondioksit seviyeleri de daha fazla polen üretilmesine neden olur. Polen, yüzlerce kilometre yol kat edebilir, değişen hava koşulları ve değişen tür dağılımlarıyla, insanların “yeni” polen türlerine, yani vücudun alışkın olmadığı polene, maruz kalması mümkün hale gelir.
Polen Alerjisinin Belirtileri Nelerdir?
Polen alerjisi olan kişilerde belirtiler değişiklik gösterebilir. Bazı kişilerde polen alerjisi günlük hayatı etkileyecek boyutlara ulaşabilir. Polen alerjisinin tipik belirtilerini şöyle sıralayabiliriz:
- Sulu mukuslu burun akıntısı, burun tıkanıklığı, burun kaşıntısı, hapşırma
- Gözlerde kızarıklık, kaşıntı, tahriş,
- Ağız ve boğazda yanma, kaşıntı,
- Kaşıntılı kulak kanalları,
- Kuru öksürük (özellikle geceleri), hırıltılı solunum, nefes almada güçlük (astım),
- Atopik dermatitin kötüleşmesi, nadir durumlarda kurdeşen, kızarıklık,
- Yorgunluk, uyku bozukluğu, baş ağrısı.
Polen Alerjisinin Tedavisi Var Mı?
Polen alerjisinin tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar mevcuttur. Ancak bu ilaçlar alerjik reaksiyon oluşmasını önleyebilecek ilaçlar değildir. Polen alerjisinden kaynaklanan belirtilerin hafiflemesine, kişinin günlük hayatına rahat bir şekilde devam etmesine yardımcı olmak için bu ilaçlar kullanılabilir. Örneğin antihistaminik ilaçlar, burun spreyleri, göz damlaları gibi ilaçlar, belirtilerden kaynaklanan rahatsızlık hissini azaltmaya yardımcı olabilir.
Alerji Aşısı Polen Alerjilerinde Etkili Sonuçlar Verir
Polen alerjisi olan çoğu kişi ilaçlardan tam olarak verim alamaz. Bunun yanı sıra sürekli ilaç kullanımı istenmeyen birtakım durumlara da yol açabilir. Bu noktada, bu kişilere immünoterapi yani alerji aşısı yapılabilir. Alerji aşısı, alerjik reaksiyonun şiddetini önleme veya azaltmaya yardımcı olan uzun süreli bir tedavidir. Bu tedavide amaç, vücudu alerjene duyarsız hale getirmektir. Alerjen özünden oluşturulan aşı, kademeli olarak hastaya verilir ve belli bir sürenin sonunda hastanın alerjen maddeye duyarsız hale gelmesi hedeflenir.
Polen Alerjisi Olanlar Ne Gibi Önlemler Alabilir?
Polen alerjisinden kaçınmak için öncelikle hangi polenlere duyarlı olduğunuzu öğrenmeniz faydalı olacaktır. Bu sayede belirtilerinizin ne zaman ortaya çıkacağını öngörebilir ve önlem alabilirsiniz. Polen alerjisi olan kişilerin alabileceği bazı önlemler şunlardır:
- Hava durumu raporları genellikle polenlerle ilgili bilgi içerirler. Hava raporlarını takip edin ve polen sayısının yüksek olduğu zamanlarda mümkün olduğunda dışarı çıkmaktan kaçının.
- Polen sayısı yüksek olduğunda kıyafetleri ve yatak örtülerini dışarıda kurutmaktan kaçının.
- Alerji mevsiminde evde ve arabanızda pencereleri ve kapıları kapalı tutun.
- Dışarıdan eve geldiğinizde duş alın, saçınızı yıkayın ve kıyafetlerinizi değiştirin.
- Gözlerinizi korumak için gözlerinizin etrafını saran güneş gözlüğü takın.
- Polen sayısının en yüksek olduğu sabah, akşam veya gecenin erken saatlerinde parklar ve tarlalar gibi çimenli alanlardan kaçının.
